Zuid-Afrika is een derdewereldland. Een flink gedeelte van de inwoners verdient omgerekend minder dan vijftig euro per maand. Hoe besteden ze hun geld? Oftewel: hoe doen ze dat?
Een uitgebreid openbaar vervoersnetwerk kent Zuid-Afrika niet. De meeste armere mensen hebben geen auto. Fietsen is vaak levensgevaarlijk omdat de wegen daar niet op zijn ingericht. Veel Zuid-Afrikanen zijn daardoor aangewezen op taxibusjes. Dat zijn achtpersoonsbusjes waar met een beetje propwerk zo’n zestien personen in passen. Deze busjes hebben geen vaste dienstregeling maar vertrekken simpelweg als ze vol zijn. Doordat ze er zo veel mensen in passen, zijn ze relatief goedkoop per persoon. Een enkeltje universiteit – Vanderbijlpark (een kleine tien minuten) kost 5 Rand, iets minder dan 50 eurocent. Naar Johannesburg (tachtig kilometer) ben je 25 Rand kwijt, nog geen 2,5 Euro. Dat lijkt extreem weinig, maar de taxibestuurders verdienen er een goede boterham aan. Stel dat een taxibusje één keer per anderhalf uur van/naar Johannesburg rijdt (inclusief wachttijd tussendoor). Per rit levert dat zo’n veertig euro op. Daar gaat dan natuurlijk nog benzine, onderhoud en afschrijving van het busje vanaf, maar uiteindelijk blijft er een mooi uurloon over voor de chauffeur. Helaas hebben veel van die bestuurders lak aan verkeersregels en zijn hun rijkunsten niet altijd om over naar huis te schrijven. Extreem veilig is deze vorm van vervoer dus niet, maar voor Zuid-Afrikanen is het de enige optie. Er zijn ook ‘normale’ taxi’s met een meter, maar die zijn veel duurder.
Een alternatief, althans rondom en in Johannesburg, is de zogenoemde Metrorail. Deze naar verluid oude, vieze en onveilige treinen zijn nog goedkoper. Een enkeltje van Vereeniging, het dichtstbijzijnde station, naar Johannesburg kost 8 Rand, bijna tachtig eurocent. Overigens worden er, met het oog op het WK, wel openbaar vervoersnetwerken aangelegd in de grote steden. Iets waar de bestuurders van taxibusjes dan weer niet blij mee zijn.
